HK Bilişim1 6 dk okuma
Kısa cevap: Yapay zekâ aramaları sitenizi ya kendi arama botuyla ya da Google ve Bing'in diziniyle okur. Bu botları robots.txt'te ve güvenlik duvarında engellemeyin, önemli bilgiyi düz metin olarak yazın, işletme adını, telefonunu ve adresini her yerde aynı tutun, Google İşletme Profilinizi güncel tutun. Google, kendi yapay zekâ özellikleri için ek bir koşul ya da özel dosya gerekmediğini söylüyor. Yanıtta anılacağınızı kimse garanti edemez, ölçmek de hâlâ zor.
1. Yapay zekâ SEO nedir?
Yapay zekâ aramalarının yanıtında kaynak olarak gösterilme ihtimalini artırmak için yapılan iş. İngilizce kaynaklarda GEO ya da AEO diye de geçiyor. Adı yeni, işin kendisi büyük ölçüde eski: bu aramalar bir soruya cevap yazarken web'den sayfa bulur, cevabın altına ya da içine o sayfaların bağlantısını koyar. Sayfanızın orada çıkabilmesi için önce okunabilmesi gerekir.
Okuma iki yoldan oluyor. Bazı hizmetler web'i kendi arama botuyla tarar (ChatGPT için OAI-SearchBot, Perplexity için PerplexityBot). Google'ın Yapay Zeka Bakışı (AI Overviews) ve Yapay Zeka Modu (AI Mode) ise ayrı bir bot kullanmıyor, normal Google Arama diziniyle çalışıyor. Microsoft Copilot'ta kaynak gösterilme sayılarını ise Bing raporluyor.
2. Hangi bot neyi okuyor?
Her hizmet robots.txt'te ayrı bir adla anılıyor ve çoğunda arama ile model eğitimi ayrı botlar. Aşağıdaki tablo şirketlerin kendi belgelerinden: OpenAI'ın bot sayfası, Perplexity'nin bot sayfası, Google'ın tarayıcı listesi ve Anthropic'in yardım sayfası.
| robots.txt adı | Ne için | Engellerseniz |
|---|---|---|
| OAI-SearchBot | ChatGPT arama | ChatGPT arama yanıtlarında gösterilmezsiniz |
| GPTBot | OpenAI model eğitimi | Arama etkilenmez; içerik eğitimde kullanılmasın demektir |
| Googlebot | Google Arama, Yapay Zeka Bakışı ve Modu | Google Arama'dan da çıkarsınız |
| Google-Extended | Gemini eğitimi ve Gemini'de kaynak kullanımı | Google Arama etkilenmez |
| PerplexityBot | Perplexity arama | Perplexity'nin arama dizinine girmezsiniz (kullanıcı isteğiyle gelen Perplexity-User yine açabilir) |
| Claude-SearchBot | Claude arama | Claude aramasında dizine girmezsiniz |
| bingbot | Bing arama ve Bing'in yapay zekâ özetleri | Bing'den çıkarsınız |
Bu ayrım önemli. Pek çok site "yapay zekâ içeriğimi almasın" diye bütün botları kapatıyor ve arama botlarını da kapattığını fark etmiyor. OpenAI açık yazıyor: iki ayar birbirinden bağımsız; OAI-SearchBot'a izin verip GPTBot'u kapatabilirsiniz. Aynı sayfada robots.txt değişikliğinin arama tarafına yansımasının yaklaşık 24 saat sürebileceği de yazıyor.
Bir de kullanıcı isteğiyle gelenler var: ChatGPT-User, Perplexity-User, Claude-User. Biri sohbette sitenizin adresini verdiğinde ya da soru sorduğunda sayfayı o an açarlar. OpenAI ve Perplexity, bu isteklerde robots.txt kurallarının uygulanmayabileceğini yazıyor; arama dizinine kimin gireceğini bunlar değil, arama botları belirliyor.
3. Google tarafı: ek koşul yok
Google'ın yapay zekâ özellikleri sayfası iki şey söylüyor. Birincisi, Yapay Zeka Bakışı ya da Yapay Zeka Modu'nda destekleyici bağlantı olarak çıkabilmek için sayfanın dizine eklenmiş ve Google Arama'da snippet ile gösterilmeye uygun olması yeterli; ek teknik koşul yok. İkincisi, bu özelliklerde görünmek için yeni makine tarafından okunabilir dosyalar, yapay zekâ metin dosyaları ya da özel bir schema.org işaretlemesi gerekmiyor.
Aynı sayfada Google'ın saydığı temel işler: robots.txt'te ve kullandığınız CDN ya da barındırma altyapısında taramaya izin vermek; içeriği iç bağlantılarla bulunur kılmak; önemli içeriği metin olarak sunmak; yapılandırılmış verinin sayfadaki görünür metinle eşleşmesi; İşletme Profili bilgilerinin güncel olması. Yani yerel bir işletme için yapay zekâ SEO'sunun Google ayağı, iyi yapılmış yerel SEO ve teknik SEO ile aynı şey.
Google ayrıca bu özelliklerde görünmenin, her şey doğru olsa bile garanti olmadığını, Yapay Zeka Bakışı'nın da genellikle devreye girmediğini yazıyor.
4. Pratikte ne yapılır?
-
Arama botlarını engellemeyin. robots.txt'e bakın; OAI-SearchBot,
PerplexityBot, Claude-SearchBot, Googlebot ve bingbot için
Disallow: /olmasın. Barındırma firmanızın ya da Cloudflare gibi bir hizmetin "bot koruması" da bu botları sessizce kesebilir. Perplexity, botlarının IP aralıklarını yayımlıyor ve güvenlik duvarında onlara izin verilmesini öneriyor. - İşletme bilgisini her yerde aynı yazın. Ad, telefon, adres, hizmet bölgesi sitede, Google İşletme Profilinde, Bing Places, Apple ve Yandex kayıtlarında aynı olsun. Bu bizim önerimiz: bir yapay zekâ farklı kaynaklarda farklı telefon görürse hangisini yazacağını sizin yerinize seçer. Nasıl yapılacağı işletmeyi haritalara ekleme yazısında.
- Google İşletme Profilinizi güncel tutun. Google bunu kendi listesinde sayıyor. Profiliniz yoksa Google İşletme Profili nasıl açılır yazısından başlayın.
- Soruların cevabını açıkça yazın. "Pazar günü açık mısınız?", "Pamukkale'ye geliyor musunuz?" gibi soruları sitede ilk cümlesi cevap olan kısa SSS olarak yazın. Bilgi bir görselin içinde ya da yalnız JavaScript ile yüklenen bir kutuda olmasın; Google "önemli içeriği metin olarak sunun" diyor ve her botun JavaScript çalıştırdığını varsaymamak gerekir.
- Şemayı görünen metinle eşleştirin. İşletme şemasında yazan telefon ve adres sayfada da görünsün. Sayfada olmayan bir bilgiyi şemaya yazmak, Google'ın saydığı ilkeye aykırı.
- Bing Webmaster Tools'a kaydolun. Bing, Şubat 2026'da yapay zekâ performans raporunu önizleme olarak açtı: Copilot'ta ve Bing'in yapay zekâ özetlerinde sayfalarınızın kaç kez kaynak gösterildiğini ve hangi sorgularda kullanıldığını gösteriyor. Haziran 2026'da rapora, yine önizleme olarak, sorgu niyeti, konu kümeleri, kaynak payı ve dönem karşılaştırması eklendi. Bing'e göre bu sayılar sıralama ya da önem göstermiyor; kaynak payı da trafik payı değil.
- Search Console'u kurun. Google'ın yapay zekâ özelliklerinden gelen gösterim ve tıklamalar orada, Web arama türünün içinde sayılıyor; ayrı bir satır yok. Yeni siteyse önce yeni sitenin Google'da görünür olması yazısındaki adımlar.
5. Kendi sitemizde ölçtük: botlar ne okudu?
Bu sitenin sunucu kaydını 26 Ekim 2026 06.23 ile 2 Kasım 2026 09.35 arası için saydık. Botları kendilerine verdikleri adla ayırdık; IP adreslerini ayrıca doğrulamadık, yani kendini bot gibi tanıtan biri de sayıya girmiş olabilir.
- OAI-SearchBot: 19 istek, 19'u da robots.txt. Bu sürede ChatGPT'nin arama botu hiçbir sayfamızı okumadı.
- GPTBot: 122 istek, 111 farklı adres. OpenAI'ın eğitim botu sayfaları tek tek gezdi.
- ClaudeBot: 210 istek; 132'si robots.txt ve site haritaları.
- PerplexityBot, Claude-SearchBot, ChatGPT-User: 0.
- bingbot: 91 istek, 40 farklı adres.
- llms.txt: dosyamızı okuyan yapay zekâ botu 0.
Buradan çıkan iki ders var. Birincisi, kapının açık olması botun gelip sayfaları okuyacağı anlamına gelmiyor; seçimi o hizmet yapıyor. OpenAI ayrıca iki botuna da izin veren sitelerde tek taramanın sonucunu iki iş için kullanabildiğini yazıyor, yani GPTBot'un okuması arama tarafına hiç yaramıyor diyemeyiz. İkincisi, kayıt yalnız kimin okuduğunu gösterir; ChatGPT'nin bir yanıtta bizi anıp anmadığını göstermez. Bu yüzden "yapay zekâda ilk sıradasınız" diyen bir rapora temkinle bakın: böyle bir sıra numarasını ölçen resmî bir rapor yok.
6. Kendi sitenize nereden bakarsınız?
Ücretsiz site analizimizde "Yapay zekâ aramaları" diye ayrı bir bölüm var. robots.txt'iniz ChatGPT, Claude ve Perplexity'nin arama botlarına, OpenAI, Anthropic, Google ve Apple'ın eğitim botlarına açık mı, işletme şeması var mı, metin JavaScript beklemeden geliyor mu, telefon ve adres metin olarak yazılmış mı, llms.txt var mı: bunlara bakar. Bu bölüm genel puana katılmaz ve yanıtlarda anılıp anılmadığınızı ölçmez.
Son not: hangi sayfanın yanıtta gösterileceğine o hizmet karar verir; biz de garanti vermiyoruz. HK Bilişim1'in yerel SEO çalışmasında yaptığımız şey kapıyı açık tutmak, işletme bilgisini her yerde aynı hâle getirmek ve ölçülebilen kısmı Search Console ve Bing Webmaster Tools'tan izlemek.